فؤاد افرام البستانى ( مترجم : مهيار )

594

فرهنگ ابجدى ( عربى - فارسي ) ( ترجمهء المنجد الأبجدى )

ديگرى داده شود به شرط آنكه برگرداند ، آنچه كه بين مردم متداول مىشود . عارَضَ - مُعَارَضَةً و عِرَاضاً [ عرض ] الرجُلَ : با او مخالفت و مقاومت كرد ، با او مسابقه داد ، گفتهء او را نقض كرد ، - ه : از او برگشت ، - ه فِى الْمَسير : جلوى او را گرفت ، - ه بِمِثْلِ صَنِيعِه : با او عمل متقابل كرد ، - الكِتابَ بِالكِتابِ : دو كتاب را با هم مقابله كرد . ، - الرَّجُلُ : راهى براى خود گرفت و رفت . العارض - فا ، عارضهء ديوانگى ، آنچه كه غير اصلى باشد ؛ « عَرَضَ عارِضٌ » : مانعى ايجاد شد ، كوه ، صورت و رخساره . العارِضَة - عَوَارِض : مؤنث ( الْعَارِض ) است ، چوب بالاى درب ، چوب سقف خانه ، دندان پيشين ، رأى صحيح و تصحيح در گفتار ؛ « عَارِضَةُ الأَزْيَاء » : مانكن لباس ، ناحيه ، چهره ، رخساره ، نيازمندى . العارِف - فا ، شكيبا ؛ « هَذَا امْرٌ عَارِفٌ » : امرى شناخته شده . العارِفَة - ج عَوَارِف : مؤنث ( العَارِف ) است ، نكوئى ، بذل و بخشش ، ( فاعلى است به معناى مفعول ) . عارَكَ - مُعَارَكَةً و عِرَاكاً [ عرك ] ه : با او زد و خورد كرد و مزاحمت ايجاد نمود . العارِم - « يومٌ عارِمٌ » : روز بسيار سرد . العارِي - ج عُرَاة [ عري ] : لُخت ، آنكه لباسهاى خود را درآورده باشد . العارِيَة - ج عَوَارٍ و عَارِيَات [ عري ] : مؤنث ( العَارى ) است . العارِيَة - مرادف ( العَارة ) است . العارِيَّة - ج عَوَارِيّ [ عور ] : مرادف ( العَارة ) است . عازَ - - عَوْزاً [ عوز ] الشيءُ فلاناً : به آن چيز نيازمند شد ولى آن را بدست نياورد . عازَّ - مُعَازَّةً [ عزّ ] ه : با او بر سر مَقام معارضه نمود ، در سخن بر او چيره شد . العازِب - كسى كه دور شده و پنهان گرديده باشد . العازِبَة - ج عَوَازِب : مؤنث ( العَازِب ) است . العازِف - نوازنده ، خواننده . العازِل - ( ف ) : مادهء ضد برق و گرما مانند چوب خشك و شيشه ، عايق الكتريكى و حرارتى . العازِم - ج عَزَمَة و عَازِمُون : آماده و مصمّم ؛ « امرٌ عازِمٌ » : كارى كه بر انجام آن تصميم گرفته شده باشد . العاسّ - ج عَسَس و عَسِيس [ عسّ ] : شبگرد ، نگهبان شب . عاسَرَ - مُعَاسَرَةً [ عسر ] ه : به سختى با او رفتار كرد . العاسِل - ج عُسَّل و عَوَاسِل : مرد نيكوكار كه مورد تعريف و توصيف باشد ، كارگر جمعآورى عسل از كندو ؛ « رمحٌ عَاسِلٌ » : نيزه اى كه از نرمى تكان خورد . العاسِلَة - مؤنّث ( العَاسِل ) است ؛ « خَلِيَّةٌ عاسِلَةٌ » : كندوى عسل . عاشَ - - عَيْشاً و عِيشَةً و مَعَاشاً و مَعِيشاً و مَعِيشَةً و عَيْشُوشَةً [ عيش ] : زندگى كرد . العاشِب - من الأَمكنة : جائى كه در آن گياه روئيده شده باشد . العاشِبَة - من الأَراضي : زمين سبز و پُر از گياه . عاشَرَ - مُعَاشَرَة [ عشر ] ه : با او معاشرت و دوستى كرد . العاشِر - ج عُشَّر : فا ، دهم ، دهمين شتر كه بر سر آب آيد . العاشِرَة - ج عَوَاشِر : مؤنّث ( الْعَاشِر ) است . العاشِق - ج عُشَّاق و عاشِقُون : آنكه دوستدار كسى يا چيزى باشد . العاشِقَة - مؤنث ( العَاشِق ) است . العاشُور - [ عشر ] : مترادف ( العَاشُوراء ) است . العاشُورَى - [ عشر ] : مترادف ( العَاشُوراء ) است . العاشُورَاء - [ عشر ] : روز دهم ماه محرّم است . العاشِيَة - ج عَوَاشٍ [ عشو ] من الإبل . شترى كه شبانگاه چرا كند . عاصَ - - عِيَاصاً و عَوَصاً [ عوص ] الشيءُ : سخت و ممتنع شد ، - الْكَلَامُ : دانستن آن سخن مشكل شد . عاصَى - مُعَاصَاةً [ عصو ] ه : او را با چوبدستى زد . عاصَى - مُعَاصَاةً [ عصي ] ه : از او نافرمانى كرد . عاصَرَ - مُعَاصَرَةً [ عصر ] ه : معاصر و همزمان او بود . العاصِر - ج عَصَرَة و عَاصِرُون : فا ، فشار دهنده ؛ « رَجُلٌ عَاصرٌ » : مرد كم چيز و بخيل . العاصِرَة - ج عَوَاصِر و عَاصِرَات : مؤنث ( العَاصِر ) است . العاصِف - ج عَوَاصِف : بادهايى كه سخت بوزد ؛ « يومٌ عَاصِفٌ » : روزى كه در آن بادهاى شديد بوزد اين كلمه فاعل است به معناى مفعول . العاصِفَة - ج عاصِفات و عَوَاصِف : مؤنث ( الْعَاصِف ) است ، بادهاى سخت وزش . العاصِمَة - ج عَوَاصِم : پايتخت كشور ، مركز حكومت ، لقب شهر . العاصِي - ج عُصَاة و عاصُون [ عصي ] : معصيت كار ، گناهكار ، آنكه دستور فرماندهء خود را اطاعت نكند . عاضَ - - عَوْضاً و عِوَضاً و عِيَاضاً [ عوض ] فلاناً من كذا : به او عوض يا بدل چيزى را داد . عاضَّ - مُعَاضَّةً و عِضَاضاً [ عضّ ] تِ الدوابّ : ستوران يا چهار پايان يكديگر را گاز گرفتند . عاضَدَ - مُعَاضَدَةً [ عضد ] ه : او را كمك و يارى كرد ؛ « عَاضِدْنِى عَلَى فُلانٍ » : مرا در برابر فلانى يارى كُن . العاضِه - فا ، ساحِر و جادوگر ، - ج عَوَاضِه مِنَ الحيّات : مار سمى و كُشَنده . العاضِهَة - ج عَوَاضِه من الحيَّات : مارى كه با نيش زدن مىكشد . عاطَ - - عَيْطاً [ عيط ] تِ العُنقُ : گردن دراز و بلند شد . عاطَى - عِطَاءً و مُعَاطَاةً [ عطو ] ه : به او خدمت كرد ، - الرَّجُلَ الشَّيءَ : آن چيز را به او داد .